Музыка және би өнері
Өмірбаян Видеогалерея Фотогалерея Виртуалды көрме Дом–музей Әдебиеттер тізімі

 

Павлодар облысының Құрметті азаматы, Инновациялық Еуразия университетінің құрметті профессоры, С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университетінің профессоры, Павлодар мемлекеттік педагогикалық институтының профессоры, филология ғылымдарының кандидаты, Қазақстан Республикасының Еңбек сіңірген қайраткері, композитор, музыкатанушы, әдебиеттанушы, күйтабақтардың сирек коллекциясын жинақтаушы.

«Қатпарлы тарих беттерінде есімі алтын әріптерімен жазылатын тұлғалардың бірі – Наум Шафер. Оның халық өнерін насихаттауда сіңірген еңбегі ерен. Өмірі өнегеге айналған өнер қайраткері кешегі атақты сазгер Е. Брусиловскийден тәлім алып, жүрегіне жақын іспен айналысунының өзі жас ұрпақты тамаша ойдың жетегіне алары сөзсіз. Күйтабақтардың коллекциясын жинап қана қоймай, өзінің де шығармашылық қабілетін дамыта білген Н.Шафер жазған еңбектердің құны өлшеусіз.

27 мыңнан аса күйтабақ коллекциясын жинаған Н.Шафердің музыка өнеріне еңбегі сіңген тұлға екені баршамызға мәлім, Алматы қаласындағы С.М.Киров атындағы Қазақ Мемлекеттік университетінде білім алған Наум Григорьевич, қазақстандық белгілі сазгер Е. Брусиловскийдің дәрістеріне қосымша қатысып отырған. Атақты сазгерден алған білімін өңіріміздегі музыка саласына дамуына жаратқан ол 300-ден аса музыкалық туындының авторы. Өнердің киелі сахнасында бұлбұлдай сайраған К.Байсейітова, Б.Төлегенова, Р.Бағланова, Ж. Омарова, Е.Серкебаев секілді күміс көмей әншілер шырқаған туындылардың алғашқы жазбалары жинақтаған. Аталмыш бірегей коллекцияның барлығы Павлодардағы Наум Шафердің музей-үйінде сақталған. Қазақстанда баламасы жоқ коллекцияны тірнектеп жинақтауына, 60 жыл бірге отасқан жұбайы Наталья Михайловна көмектескен.

Наум Григорьевич Шафер (Нахман Гершевич) 1931 жылы Кишинев қаласында діни еврей отбасында туған. Өткен ғасырдың қырқыншы жылдары ата-анасы депортация зобалаңына ұшырап, Қазақстанға жер аударылған.
Коллекционер Шығыс Қазақстан облысында, Целиноградта (қазіргі Нұр-Сұлтан), Павлодар қалаларының мектептерінде сабақ берді. 1996-2006 жылдары - С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университетінің профессоры. 2006 жылдан - Павлодар мемлекеттік педагогикалық институтының профессоры болып қызмет атқарды. Қазақстан Журналистер одағының мүшесі. 1965 жылы кандидаттық диссертация қорғаған. «Русская гражданская поэзия за 100 лет» тақырыбындағы докторлық жұмысын дайындау кезінде «Кеңес мемлекетінің құрылысы туралы жалған мәліметтерді таратқаны үшін» бір жарым жылға сотталды. Тек, 1989 жылы ғана ақталған.

Көп жылдар бойы Дунаевскийдің өмірі және шығармашылығымен шұғылданып келеді. 1988 жылы Мәскеуде «Дунаевский сегодня» атты кітабы жарық көрді. Ол И. Дунаевскийдің екі томдык хаттарын алғаш рет жарыққа шығарды. Көп жылғы қыруар жұмысының нәтижесі — «Исаак Дунаевский в гостях у Михаила Булгакова» атты күйтабағының шығуы. Зерттеу жұмыстарында М. Булгаковтың шығармашылығын насихаттау елеулі орын алады. Жазушының «Петр Великий» және «Рашель» драмалық шығармаларын алғаш рет жариялады.

Н. Шафер халықаралық Булгаков оқуларымен басқа да ғылыми конференциялардың қатысушысы болып табылады. Авторлық әндерді жинақтаушы және зерттеуші. «Кирпичики» (Қалалық орыс әндерінің 100 жылдық (1850-1950) антологиясы) күйтабағын шығарды.

Шафер коллекцияларының арасында түрлі этностардың фольклорлық музыкасы жазылған күйтабақтар ең құнды деп есептеледі. Қордағы 500-ден астам винил күтабағы түрлі ұлт өкілдерінің музыка жауһарларына арналған. Олардың барлығы 19-ғасырдың соңы мен 20-ғасырдың басында жарық көрген дүниелер екен. Коллекциядағы ең көне күйтабақ 1998 жылға тиесілі. Қазақ тілінде алғашқы ретжазылған күйтабақтар да баршылық. Олар Байғали Досымжанов, Әнуарбек Үмбетбаев, Жүсіпбек Елебеков, Ғарифолла Құрманғалиев сынды біртуар азаматтардың шығармалары. Тіпті, атақты сазгер, балуан Иманжүсіп Құтпанұлының ұмыт бола бастаған «Ерейментау», «Сарымойын» әндері жазылған күйтабақтар бар. Сондықтан, Шафердің павлодарлықтар арасында мұндай танымалдыққа ие болғаны таңқаларлық емес. Олар оны ең алдымен еңбекқорлығы, табандылығы, қиыншылықтарға төтеп беру қабілеті, батылдығы үшін жақсы көреді.